Trước
khi đến Nhật Bản, bé Tiantian từng học một năm mầm non tại Bắc Kinh, vì thế,
tôi không quá xa lạ với cấp học này. Tuy nhiên, ở Nhật Bản lại hoàn toàn khác.
1. Nhiều túi một cách kỳ lạ
Trong
ngày đầu đến lớp, nhà trường giải thích cha mẹ cần chuẩn bị cho các con một số
lượng túi nhất định với các kích cỡ khác nhau: một túi đựng sách vở, một túi đựng
chăn, một túi đựng đồ ăn, một hộp đựng đồ ăn, một túi quần áo, một túi đựng quần
áo để thay, một túi đựng các loại quần áo bẩn trẻ vừa thay ra, một túi đựng
giày... Túi A dài thế này, túi B rộng thế kia, túi C có thể đựng trong túi D,
túi E trong túi F. Tôi cứ tưởng mình nghe nhầm. Một vài trường mầm non thậm chí
còn yêu cầu các bà mẹ tự làm những chiếc túi này.
Sau 2
năm, tôi đã quen với việc đó, và bọn trẻ rất thành thạo trong việc đặt đồ vào
đúng vị trí của nó. Tôi nghĩ rằng, lý do mà người dân Kyoto không cảm thấy phiền
lòng khi phân loại rác thải có thể bởi vì họ đã được dạy những điều như thế này
từ khi còn nhỏ.
2. Người lớn không mang túi hộ trẻ em
Một cảnh
tượng khiến tôi rất sốc: Khi đưa bọn trẻ đến trường, những người lớn Nhật Bản,
dù là mẹ, là bố hay ông bà đều đi tay không, trong khi lũ trẻ một mình xách những
chiếc túi (ít nhất là 2 hoặc 3 cái) với nhiều kích thước khác nhau như tôi đã kể
ở trên. Và đáng nói hơn, bọn trẻ đi lại rất nhanh nhẹn.
Còn
chúng ta thì sao? Có lẽ một phần vì thói quen, một phần vì văn hóa, tôi xách tất
cả các túi, còn Tiantian đi tay không. Một vài ngày sau, giáo viên của bé đã gặp
riêng tôi: “Mẹ Tiantian, Tiantian tự mình làm mọi thứ ở trường...”. Người Nhật
có thói quen chỉ nói vế đầu của câu, vế sau để bạn tự ngẫm nghĩ. Tôi lập tức nhận
ra cô giáo muốn hỏi về tình hình của nhà Tiantian, và khi biết tôi vẫn còn đang
suy nghĩ, cô giáo nói tiếp: “Ví dụ, tự mang túi xách của mình”. Sau sự nhắc nhở
tế nhị này, tôi để Tiantian tự mang các túi của bé.
Trong cuộc họp phụ huynh, tôi nói rằng, ở Trung
Quốc, cha mẹ vẫn thường cầm tất cả mọi đồ đạc cho con. Đến lượt những người mẹ
Nhật Bản ngạc nhiên, một người đứng lên hỏi: Tại sao? Tại sao? Có phải vì cha mẹ
Nhật ít yêu thương con cái hơn không?
3. Liên tục thay trang phục
Trường mầm
non của Tiantian có đồng phục riêng. Tiantian mặc nó đến trường và thay quần áo
chơi trong giờ ra chơi. Bé phải cởi giày và đi đôi giày bệt như giày múa ba lê
màu trắng vào. Đến giờ tập thể dục, bé lại phải thay giày một lần nữa. Ngủ trưa
dậy, bọn trẻ cũng thay quần áo. Thực sự rất phức tạp.
Khi còn
học lớp hoa cúc, Tiantian thay quần áo rất chậm và tôi buộc phải giúp bé một
tay. Nhưng tôi sớm nhận ra rằng, tất cả bà mẹ Nhật chỉ đứng nhìn mà không làm
gì cả. Tôi dần dần hiểu ra rằng, việc thay quần áo cũng có thể giáo dục trẻ
cách sống tự lập. Với những gì được trải qua ở trường, như thay quần áo, gắn
sao hàng ngày, treo khăn tay lên dây, những đứa trẻ mới 2-3 tuổi đã bắt đầu học
thói quen giữ gìn mọi thứ ngăn nắp.
4. Mặc quần soóc trong mùa đông
Dù trời
lạnh thế nào thì học sinh ở các trường học Nhật mặc quần soóc trong mùa đông.
Ông bà của Tiantian cảm thấy vô cùng lo lắng về việc này và bảo tôi phải nói với
giáo viên của bé về điều đó, bởi vì trẻ em Trung Quốc không thể chịu nổi lạnh.
Ngày mới
đi học, gần như ngày nào Tiantian cũng ốm. Nhưng khi tôi nói với những phụ
huynh Nhật Bản về điều đó, câu trả lời của họ khiến tôi ngạc nhiên: “Đúng rồi,
lý do chúng tôi đưa con đi học là để các bé biết thế nào là ốm”.
Nhìn thấy
sức khỏe của Tiantian dần ổn định qua mỗi ngày, tôi nhận ra rằng, chúng ta
không nên bao bọc con quá kỹ, kẻo sẽ làm hỏng con.
5. Trẻ em chưa đầy một tuổi đã tham gia thi đấu
và biểu diễn
Những đứa
trẻ chưa thôi nôi nhưng đã được đưa đến trường mầm non, thậm chí còn tham gia tất
cả hoạt động chính của trường như thi đấu thể thao hay biểu diễn văn nghệ. Những
em bé chưa đầy tuổi vẫn vừa khóc vừa bò về phía trước.
6. Con gái cũng chơi bóng đá
Vào lớp
mẫu giáo 4 tuổi, trẻ bắt đầu có những bài thể dục nhảy cao nhảy xa, đến năm cuối
bậc mầm non, các bé cũng tham gia thi đấu bóng đá. Nếu bé không nhảy, bé sẽ
chơi bóng. Đa số bé đều chơi bóng, thậm chí tổ chức những cuộc thi đấu giữa các
trường với nhau. Tiantian từng bị bầm tím khi chơi bóng nhưng qua trò chơi này,
bé trở nên mạnh mẽ và dũng cảm hơn.
Khi mới
đến Nhật Bản, khả năng vận động của Tiantian thật xấu hổ. Lên 3-4 tuổi, trẻ em
Nhật thường bắt đầu lớn vọt, trong khi lúc 1-2 tuổi, vẫn còn thấp bé hơn người
Trung Quốc. Trong lớp học của mình, Tiantian khá lớn, nhưng thực sự rất yếu.
Trong một lần tham quan leo núi, Tiantian chỉ dám đi xuống khi có hai bạn Nhật
Bản hỗ trợ bên cạnh. Tuy nhiên, bây giờ Tiantian đã khá hơn rất nhiều. Năm
ngoái, đi thăm Shangrila, trong một môi trường không khí ít oxy, bé đã đi bộ suốt
4 giờ liền mà không gặp vấn đề gì.
7. Nền giáo dục hỗn hợp
Chúng ta
vẫn quen với việc lớp nào học riêng trong phòng của lớp đó, nhưng ở Nhật Bản
thì khác. Trước 9h30 sáng và sau 15h30 chiều, học sinh của tất cả các lớp trong
trường chơi cùng nhau. Trên sân trường, trẻ lớp lớn dắt trẻ lớp bé, trẻ lớp bé
đuổi theo trẻ lớp lớn, tất cả chơi cùng nhau một cách vui vẻ và hòa đồng. Chúng
được trải qua cảm giác có anh chị em, và cảm thấy trưởng thành hơn.
Trong một
buổi học chung như thế, một em bé lớp lớn đã nói những câu khiến các bậc phụ
huynh cũng phải bật khóc: “Chúng con rất hạnh phúc trong buổi học hôm nay, bởi
vì những em bé ở lớp dưới đã thể hiện rất tốt. Đây là buổi học chung cuối cùng
của chúng con, và khi chúng con lên tiểu học, chắc chắn chúng con sẽ rất nhớ những
bạn bè và trường mầm non của mình."
8. Tất cả giáo dục là "mỉm cười" và
"cảm ơn"
Ở bậc học
mầm non, dường như người Nhật không chú trọng đến việc phát triển tri thức cho
trẻ. Họ không có sách giáo khoa, chỉ có một cuốn sách ảnh mới mỗi tháng. Trong
thời khóa biểu của trường, không có bất kỳ môn học nào như toán, hội họa hay âm
nhạc... Tiếng Anh lại càng không. Các bé cũng không học bơi. Khi bạn hỏi, người
ta dạy gì trong trường, bạn sẽ không bao giờ đoán ra câu trả lời: "Chúng
tôi dạy trẻ mỉm cười".
Tại Nhật,
dù bạn đang ở đâu hay đang nói chuyện với ai, mỉm cười là điều rất quan trọng.
Một cô gái biết mỉm cười là một cô gái xinh đẹp nhất. Ngoài ra, họ còn dạy trẻ
cái gì nữa? Dạy trẻ... cảm ơn. Tuy nhiên, sau 3 năm, tôi thấy khả năng âm nhạc,
hội họa và đọc của Tiantian phát triển đáng kể, và sự tiến bộ này rõ ràng phải
được bắt nguồn từ một nền giáo dục toàn diện.
9. Số lượng lớn các hoạt động
Tôi
không thể đếm được Tiantian đã có bao nhiêu lần đi leo núi, bao nhiêu lần đi
thăm hồ, đã gặp gỡ bao nhiêu động vật hay cây cối. Ngoài ra, bé còn tham gia
làm bánh, tham gia các hoạt động thể thao, biểu diễn trong các sự kiện của cộng
đồng, tổ chức lễ hội, đi thăm các ngôi đền, tham dự triển lãm... Tôi chỉ có thể
nói là rất rất nhiều.
10. Trường mầm non cũng kỷ niệm các ngày lễ
Các trường
mầm non Nhật Bản có ngày truyền thống của riêng mình. Trường cũng tổ chức kỷ niệm
các ngày Bé trai, ngày Bé gái, lễ hội ma đói (những ngày lễ truyền thống của
người Nhật).
11. Khả
năng phi thường của giáo viên
Trong một
lớp mầm non Nhật Bản thường có từ 10 đến 30 học sinh nhưng chỉ có một giáo
viên. Những ngày Tiantian mới đi học, tôi cảm thấy rất lo lắng, làm sao cô giáo
có thể để mắt được đến tất cả bọn trẻ. Sau đó, tôi phát hiện ra tôi đã đánh giá
thấp các giáo viên Nhật Bản. Chỉ với một giáo viên này, nhưng những chương
trình văn nghệ, sinh nhật của các bé, việc đọc sách hay học nhạc của các bé đều
được tổ chức rất quy củ và chuyên nghiệp. Còn cô giáo lúc nào cũng vui vẻ và
thoải mái. Và cô ấy đã 50 tuổi. Tôi ngưỡng mộ cô ấy.
12. Ảnh hưởng của Đạo Phật
Kyoto là
thành phố có nhiều đền chùa hơn bất kỳ thành phố nào khác ở Nhật Bản. Mỗi tuần,
trẻ mầm non đều phải đi đến các đền thờ này. Trong các lễ hội quan trọng, trẻ đều
phải cúi đầu trước Đức Phật, và các trường có rất nhiều hoạt động trong ngày Phật
Đản.
Tiantian
sắp tốt nghiệp mầm non. Hôm qua, bé đã đi đến đền thờ Nishi Honganji để cầu xin
Đức Phật phù hộ. Bé đại diện cho lớp và trao cho Đức Phật những bông hoa. Tôi hỏi
bé đã cầu xin Đức Phật điều gì, Tiantian trả lời: "Con cầu mong mọi người
luôn đối xử với nhau bằng một trái tim biết ơn và nhân hậu".
Theo
vnexpress.net
Post a Comment